Gents Stroppentheater · Het Cluedo-Mysterie
Professor Plum
Spelersfiche voor Giovanni Van Damme
Regie: Patrick Wolters
“Ik wil erbij horen en tonen dat ik iets kan bijdragen, maar telkens loopt het anders dan ik bedoel.”
Plum is intelligent, beweeglijk en impulsief. Zijn aandacht verschuift snel en hij zoekt telkens opnieuw contact. Deze fiche helpt Giovanni om achter de bewegingen en woorden concrete bedoelingen te vinden.
De tekstgegevens komen uit jullie repetitiescript. Innerlijke gedachten en motieven zijn spelvoorstellen om tijdens de repetities te onderzoeken.
1. De gegeven omstandigheden
Plum komt naar het kasteel van Dokter Black om deel te nemen aan het Cluedo-spel. Hij ontmoet een onbekend gezelschap en wil contact maken.
- Hij reageert snel op nieuwe prikkels.
- Hij zit moeilijk stil en onderbreekt gesprekken.
- Hij herhaalt woorden en vragen.
- Hij doet onverwachte uitroepen en probeert zich te herstellen.
- De koperen bel trekt voortdurend zijn aandacht.
- Mustards terechtwijzingen maken hem nerveus.
- Hij blijft ondanks botsingen toenadering zoeken.
Het script benoemt ADHD en het syndroom van Gilles de la Tourette. Werk vanuit concrete aandacht, impulsen en contact. Behandel onvrijwillige uitroepen als onvrijwillig. Plum heeft daarnaast zijn eigen intelligentie, humor en persoonlijkheid.
2. Het magische ‘als’
“Als ik graag bij een groep wilde horen, maar mijn reacties telkens sneller kwamen dan ik ze kon tegenhouden, hoe zou ik dan proberen contact te houden?”
Vragen voor Giovanni:
- Wat doe ik als iedereen plots naar mij kijkt?
- Hoe herstel ik contact nadat ik iemand heb onderbroken?
- Wat gebeurt er als ik mezelf heel hard probeer stil te houden?
- Hoe voelt het als iemand eindelijk om mijn grap lacht?
- Hoe reageer ik wanneer een bevel mij laat schrikken?
Zoek telkens een reactie tegenover een medespeler. Laat het antwoord zichtbaar worden in je spel.
3. Hoofddoel en innerlijke behoefte
Overkoepelend doel
“Ik wil dat deze mensen mij aanvaarden en mijn bijdrage waarderen.”
Plum probeert dat door iemand te begroeten, iets te verduidelijken, een grap te delen of spontaan te helpen.
Mogelijke innerlijke behoefte
“Zie ook wat ik bedoel, zelfs wanneer het onhandig naar buiten komt.”
Gebruik dit als onderzoeksvraag. Het kan zijn komische momenten een menselijke onderlaag geven.
4. Speeldoelen per moment
Kies wat Plum op dat moment van de ander wil. Gebruik werkwoorden zoals begroeten, herstellen, verduidelijken, betrekken en helpen.
| Moment | Doel | Handeling |
|---|---|---|
| Kennismaking | Contact krijgen. | Begroeten, aansluiten. |
| Mustard ondervraagt hem | De spanning verminderen. | Geruststellen, herstellen. |
| Scarlett ontmoeten | Verbinding zoeken. | Benaderen, ontdekken. |
| Een grappig detail ontdekken | Zijn ontdekking delen. | Aanwijzen, betrekken. |
| Uitspraak van Cluedo corrigeren | Het gesprek verduidelijken. | Verbeteren, overtuigen. |
| Etiketten en dossiers uitdelen | Nuttig zijn. | Helpen, organiseren. |
| Het lijk bespreken | Iets bijdragen. | Verklaren, onthullen. |
Niet iedere herhaling of uitroep heeft een bewuste bedoeling. Onderzoek vooral wat Plum daarna probeert te bereiken: verdergaan, herstellen, uitleggen of opnieuw aansluiten.
5. Zijn relatie met Mustard
Mustard wil hem onder controle krijgen. Plum probeert soms oprecht te gehoorzamen, maar zijn aandacht verschuift opnieuw.
- Nieuwsgierigheid: wie is die indrukwekkende man?
- Schrik: zijn bevel komt onverwacht hard aan.
- Herstel: Plum probeert hem gerust te stellen.
- Inspanning: hij doet zijn best om stil te blijven.
- Nieuwe impuls: iets anders trekt zijn aandacht.
- Nieuwe botsing: Mustard reageert nog strenger.
“Ja, ik heb het begrepen. Ik blijf hier. Gewoon hier blijven… Maar wat gebeurt daar?”
Hoor ieder bevel werkelijk. Geef eerst ruimte aan schrik, stilstand of een poging tot beheersing. Laat daarna een nieuwe prikkel de volgende beweging veroorzaken.
6. De aantrekkingskracht van de bel
Kies per belmoment een duidelijke aanleiding. Mogelijke invullingen:
- Hij ziet het touw bewegen.
- Een woord roept een associatie met bellen op.
- Hij zoekt een uitweg uit een ongemakkelijke situatie.
- Hij is even vergeten dat hij eraf moest blijven.
- Hij wil een ontdekking of reactie delen.
De volgorde
- De prikkel opmerken.
- De aandacht verschuift.
- De beweging begint.
- Hij belt of iemand grijpt in.
- Hij verwerkt de reactie.
Soms vertrekt zijn lichaam al terwijl hij probeert te blijven staan. Houd de gekozen beweging precies en herhaalbaar.
7. Herhalingen en gedachten
Bij een herhaalde vraag kan zijn aandacht telkens naar iemand anders verschuiven.
- Eerste persoon: “Klopt dat?”
- Tweede persoon: “Vindt gij dat ook?”
- Derde persoon: “Waarom heeft niemand mij dat gezegd?”
Dezelfde woorden krijgen verschillende adressen en bedoelingen. Luister ook naar het antwoord of het uitblijven ervan.
Onderscheid een vraag waarmee hij antwoord zoekt van een onvrijwillige verbale herhaling. Niet elk woord vraagt een nieuwe bewuste beslissing.
8. Lichaam, stem en tempo
Lichaam
Kies enkele herkenbare patronen: een snelle eerste stap, handen die een gedachte ondersteunen en korte momenten waarop hij zichzelf inhoudt.
Blik
Laat zien wat zijn aandacht trekt. Eerst kijkt hij, daarna volgt de beweging.
Stem
Gedachten kunnen sneller komen dan zijn formulering. Wissel snelle passages af met aarzelingen en onverwacht heldere vaststellingen.
Rust en stilte
Geef Plum ook geconcentreerde momenten: luisteren, een dossier bekijken of bang afwachten. Laat de intensiteit reageren op de gebeurtenissen.
9. De ontdekking van het lijk · bevat spoilers
Plum probeert iets bij te dragen aan een situatie die hij nog niet goed begrijpt. Zijn vaststelling dat Mustard dood is, kan voor hem werkelijk belangrijk voelen.
“Iedereen is in de war. Ik moet zeggen wat ik zeker weet.”
Bij de grap over inspecteur Morse kan hij proberen de spanning te verlichten of opnieuw contact te krijgen. Laat hem merken dat de anderen nauwelijks reageren.
Hij heeft iets aangeboden en krijgt weinig terug. Geef dat gemiste contact kort de tijd om binnen te komen.
10. Praktische repetitieoefeningen
De aandacht verschuift · 5 minuten
Giovanni voert een eenvoudig gesprek. Een medespeler geeft af en toe een afgesproken prikkel: een beweging, geluid of voorwerp. Giovanni merkt die op en probeert het gesprek te blijven volgen. Onderzoek wanneer zijn aandacht omslaat.
Gehoorzamen kost moeite · 10 minuten
Speel een belmoment met Danny. Giovanni wil werkelijk gehoorzamen. Bouw daarna één duidelijke nieuwe aanleiding in. Danny reageert daarop. Houd de volgorde helder.
Helpen zonder gevraagd te worden · 10 minuten
Speel het uitdelen van etiketten of dossiers vanuit: “Ik ga dit voor iedereen gemakkelijk maken.” Onderzoek hoe snelheid en enthousiasme onhandigheid veroorzaken. Plum blijft geloven dat hij helpt.
Spreek bij fysieke correcties door Mustard de greep, beweging en timing vooraf precies af.
11. Korte spelerscheck vóór de scène
- Met wie wil ik nu contact?
- Wat wil ik van die persoon?
- Welke prikkel trekt mijn aandacht?
- Hoe reageert mijn medespeler werkelijk?
- Probeer ik daarna te helpen, herstellen of aansluiten?
- Waar krijgt mijn spel een moment van rust?
“Ik wil het goed doen. Ik heb alleen alweer iets gezien, gehoord of bedacht dat ik onmiddellijk moet volgen.”